Një studim i ri i publikuar në BMJ Open ka zbuluar se infektimi me virusin herpes simplex tip 1 (HSV-1) – përgjegjës për të ashtuquajturat “ethet e buzës” – mund të rrisë me 80% rrezikun për zhvillim të sëmundjes së Alzheimerit.
Por përdorimi i ilaçeve antivirale si acikloviri, që përdoren gjerësisht kundër HSV-1, mund ta zvogëlojë këtë rrezik me 17%.
Çfarë tregoi studimi?
Mundesh me e lexu edhe...
U analizuan të dhëna nga 344,628 persona me Alzheimer dhe një numër i barabartë individësh pa sëmundje.
HSV-1 ishte i pranishëm në 0.44% të pacientëve me Alzheimer, kundrejt 0.24% te ata pa sëmundje.
931 nga 2,330 pacientë me HSV-1 kishin përdorur ilaçe antivirale pas diagnostikimit.
Autorët sugjerojnë se trajtimi i virusit herpes mund të jetë një mënyrë premtuese për uljen e rrezikut të Alzheimerit dhe formave të tjera të demencës.
Si ndikon HSV-1 në tru?
HSV-1 mund të qëndrojë i fjetur në trup për vite, përpara se të “rizgjohet”.
Ky virus është i lidhur me formacione të ngjashme me pllaka amiloide, një shenjë tipike e trurit të personave me Alzheimer.
HSV-1 gjithashtu mund të nxisë inflamacion kronik të trurit, një faktor i rëndësishëm në zhvillimin e demencës.
Po për viruset e tjera?
Studiuesit analizuan edhe rolin e:
HSV-2 (herpesi gjenital)
Varicella zoster (virusi i lisë së dhenve dhe zosterit)
Citomegalovirusi (CMV)
Të gjitha këto u lidhën me rritje të rrezikut për Alzheimer, por roli i tyre mbetet më pak i qartë.
Komentet nga ekspertët
Prof. Tara Spires-Jones (University of Edinburgh):
“Ky është një studim i mirë që forcon lidhjen mes viruseve si HSV-1 dhe Alzheimerit. Por duhet theksuar se shumica dërrmuese e njerëzve me HSV-1 nuk zhvillojnë Alzheimer.”
Dr. David Vickers (University of Calgary):
“Roli i HSV-1 në këtë studim është i ekzagjeruar. Ai mungon në mbi 99% të rasteve me Alzheimer. Dhe reduktimi i rrezikut me antivirale përkthehet vetëm në shtyrje të fillimit të sëmundjes për 9 muaj.”
Dr. Richard Oakley (Alzheimer’s Society):
“Studimi tregon ndërlidhje, jo shkakësi. Të dhënat vijnë nga regjistrime të sigurimeve që mund të mos jenë gjithmonë të sakta.”
Dr. Sheona Scales (Alzheimer’s Research UK):
“Infeksionet virale ende nuk janë të përfshira si faktorë zyrtarë rreziku për demencë. Nevojitet shumë më tepër kërkim.”
Çfarë përfundimesh mund të nxjerrim?
Infeksioni me HSV-1 është shumë i përhapur, por nuk do të thotë automatikisht se dikush do të zhvillojë Alzheimer.
Ilaçet antivirale mund të ofrojnë mbrojtje të pjesshme, por ndikimi është modest.
Lidhja midis viruseve dhe Alzheimerit është komplekse dhe ende jo e kuptuar plotësisht.
A duhet të marrim masa?
✅ Po për individët me infeksione të përsëritura nga herpes: përdorimi i ilaçeve antivirale mund të ketë përfitime dytësore për shëndetin e trurit.
🚫 Jo për përdorim masiv të ilaçeve antivirale për parandalim të Alzheimerit, pa udhëzime të qarta nga komuniteti mjekësor.
Ky studim e përforcon hipotezën se infeksionet virale mund të kontribuojnë në sëmundjet neurodegjenerative, por duhet kujdes me interpretimin. Hulumtimet e ardhshme do të jenë thelbësore për të kuptuar se si dhe në çfarë mase viruset ndikojnë në plakjen e trurit.
Përgatiti:
