Prem Chand është një nga shumë shoferët që kalojnë ditët e tyre duke transportuar mallra dhe pasagjerë me bicikletë bartëse në rrugët e ngarkuara të Delhi-t. Dhe, si një numër gjithnjë e më i madh i bicikletave bartëse në qytet, makina e Chand është elektrike, shkruan CNN, përcjell Katror.info.
Ai më parë përdorte një bicikletë me karburant, por e la atë tetë muaj më parë, kur bëri llogaritë dhe kuptoi se një bicikletë elektrike bartëse ishte shumë më e lirë për t’u operuar. Për më tepër, ka një bonus shtesë: nuk derdh ndotje në ajrin toksik të qytetit.
“Kjo është e mirë për xhepin tim dhe për mjedisin tim, pse të mos bëja ndryshimin?” tha Chand.
Mundesh me e lexu edhe...
Mjetet elektrike bartëse dominojnë në shumë qytete indiane, të përdorura për transport të shkurtër mallrash dhe pasagjerësh midis stacioneve të metrosë, zyrave, dyqaneve dhe shtëpive. Nuk është fenomen vetëm urban; bicikletat elektrike bartëse janë përhapur edhe në zonat rurale. Në të gjithë Indinë, gati 60% e këtyre mjeteve janë tashmë elektrike. Revolucioni i transportit që po zhvillohet në vendin më të populluar në botë është i rrëmujshëm — shumë bicikleta elektrike janë të paautorizuara dhe përdorin energji të vjedhur — por shpejtësia dhe shkalla e tij pasqyrojnë një bum të jashtëzakonshëm të energjisë së pastër.
Ndërsa shumë njerëz shikojnë Kinën si një superfuqi të pakapërcyeshme të energjisë së pastër, rruga e elektrifikimit të Indisë mund të përshpejtohet edhe më shpejt, sipas një raporti të ri nga think-tank-u për klimën, Ember, me implikime të mëdha për të gjithë botën. India është ndotësi i tretë më i madh klimatik në planet dhe ajo që ndodh këtu ndikon te të gjithë.
Historia është e ngjashme edhe për automjetet elektrike. Automjetet elektrike përbëjnë rreth 5% të të gjitha shitjeve të makinave në Indi dhe vendi shet më shumë bicikleta elektrike bartëse se çdo vend tjetër. Në 2012, Kina kishte shumë pak automjete elektrike në rrugët e saj.
Kjo nuk do të thotë se India nuk mbetet ende e varur nga karburantet fosile. Vendi ka plane për të zgjeruar përdorimin e qymyrit gjatë dy dekadave të ardhshme dhe konsumi i naftës po rritet.
Kërkesa e lartë për energji në vend do të thotë se, edhe pse po shton energji të rinovueshme me ritme të shpejta, qymyri ende nuk është zëvendësuar nga rrjeti elektrik, tha Debajit Palit nga Centre for Climate Change & Energy Transition në Chintan Research Foundation, një think-tank i pavarur. Megjithatë, edhe pse India mbetet e lidhur me karburantet me ndotje, konsumimi i saj i qymyrit është rreth 40% i konsumit të Kinës në të njëjtën fazë zhvillimi, sipas gjetjeve të Ember. India gjithashtu ka një kërkesë më të ulët për naftë në transport, rreth gjysma e niveleve të Kinës për person në 2012.
Kina mund të jetë tani në rrugën për të bërë shtetin e parë “elektrik” në botë, por fuqinë e saj e ka ndërtuar mbi karburantet fosile, tha Kingsmill Bond, strateg i energjisë në Ember dhe autor i raportit. Ajo zgjodhi energjinë më të lirë dhe më të arritshme, tha ai, “që 30 vjet më parë ishte teknologjia fosile, por tani nuk është; tani është teknologjia elektrike.”
Për dallim, India mund të “kalojë një epokë të djegies intensive të karburanteve fosile dhe të marrë një rrugë të shkurtër drejt një të ardhmeje më të pastër energjetike,” tha Bond. Tranzicioni i Indisë drejt energjisë së pastër po nxitet kryesisht nga kostoja. Në 2004, kur Kina përdorte një sasi energjie për person të ngjashme me atë që përdor India tani, qymyri ishte rreth dhjetë herë më i lirë se dielli. Sot, energjia diellore plus kostoja e ruajtjes së saj është rreth gjysma e kostos së centraleve të reja të qymyrit, sipas Ember.
Çmimet e paneleve diellore, turbinave të erës dhe baterive kanë rënë ndjeshëm. Vetëm çmimet e baterive ranë 40% në 2024, tha Bond. Këto reduktime të thella thjesht nuk janë të mundshme me karburantet fosile. Energjia e pastër gjithashtu mund t’i japë Indisë diçka që shumë vende po kërkojnë: pavarësi energjetike.
Për administratën Trump, kjo frazë është sinonim për rritjen e naftës dhe gazit, ringjalljen e qymyrit dhe frenimin e erës dhe diellit. Për Indinë, energjia e pastër ofron mundësinë për të reduktuar varësinë nga vendet e tjera në një botë gjithnjë e më të paqëndrueshme. India importon afërsisht 90% të naftës dhe gjysmën e gazit, duke e ekspozuar ndaj shokimeve të çmimeve dhe trazirave gjeopolitike, tha Thijs Van de Graaf, profesor asociuar i politikës ndërkombëtare në Ghent University. “Burimet e rinovueshme ndihmojnë për të reduktuar këtë cenueshmëri,” shtoi ai.
Ekzistojnë sfida. Rulimi i energjisë së pastër në Indi ende varet nga Kina, e cila dominoi zinxhirët e furnizimit për mineralet kritike dhe teknologjinë elektrike. Megjithatë, India ka plane për të reduktuar këtë varësi. Gjatë dekadës së fundit, prodhimi i moduleve diellore është rritur 12 herë, vuri në dukje raporti i Ember. Qeveria ka nisur gjithashtu një “mision kombëtar për mineralet kritike” për të rritur prodhimin, tha Palit.
Ky zhvillim ofron një avantazh të madh potencial. SHBA po bëhet një partner tregtar gjithnjë e më i pasigurt, dhe monopolët e zinxhirëve të furnizimit të Kinës shkaktojnë frikë tek shumë vende. Një marrëveshje e madhe tregtare midis Indisë dhe Bashkimit Evropian muajin e kaluar është interpretuar si një shenjë e këtij ndryshimi.
Sa shpejt — dhe sa rrëmujshëm — mund të zhvillohet revolucioni i energjisë së pastër në Indi nuk dihet ende. Por përfundimi i përgjithshëm është se India po ndjek një rrugë më të shpejtë drejt energjisë së pastër se Kina: prodhon më shumë diell, djeg më pak karburante fosile dhe elektrifikon transportin me ritme më të shpejta.
Ajo që bën India mund të pasqyrohet gjithashtu në ekonomitë e tjera në zhvillim, të cilat mund të shfrytëzojnë erën dhe diellin gjithnjë e më të lirë për të fuqizuar zhvillimin e tyre ekonomik, shtoi Bond.
Ironia është se presidenti Donald Trump — që e kundërshton hapur energjinë e pastër dhe promovon karburantet fosile — mund të po e shtyn këtë revolucion. Qasja e tij “vetë-mjaftuese” i shtyn vendet që varen nga importi i energjisë drejt energjisë së pastër, tha Van de Graaf. “Rezultati është një divergjencë në rritje: SHBA e cila prioritizon dominimin e karburanteve fosile, dhe ekonomitë në zhvillim që po pozicionohen për një të ardhme energjetike të elektrifikuar.”/CNN/Katror.info
